Archive for the Elsevier Category
0
Het kiezelsteentje van Aleid Wolfsen

UTRECHT-ALEID WOLFSEN-PERRSCONFERENTIE 

Twee jaar geleden liep ik met Jeroen Dijsselbloem door Utrecht. We waren op weg naar een PvdA bijeenkomst in een hel verlicht zaaltje. Hij als panellid. Ik mocht een column daar voordragen.

Jeroen Dijsselbloem

We liepen langs het stadhuis, waar op één kamer nog licht brandde. Aleid Wolfsen was nog aan het werk. Aan een bureau zat een gekromde figuur. Hij schreef. Met een pen. Jeroen wees. ‘Hij werkt’, zei ik. We keken omhoog en voelden de motregen op onze brillenglazen vallen. De domtoren klokte acht uur. ‘Aleid was verreweg het beste kamerlid’, zei Jeroen na een tijdje. Ik wilde iets vragen. Ik wilde van alles vragen. Maar ik zweeg. Dit was niet het moment. We keken naar de burgemeester van Utrecht, die kromgebogen, tegen de wind, achter zijn bureau zat.

Wat ging er mis? Jeroen haalde zijn schouders op. Je hebt een moment. Een kiezelsteentje op een bergpad dat de lawine veroorzaakt. Samen probeerden we te achterhalen wat de val van Aleid Wolfsen inluidde. Niet de Roma’s die Aleid in een villa had gezet. Niet de homo’s die hij niet beschermde. Niet eens het huis-aan-huis blaadje dat hij wilde censureren.

Typische PvdA-blik

Nee. Het was een foto die gemaakt werd voor de burgemeestersverkiezing in Utrecht in 2007. Wolfsen streed met Ralph Pans om de ambtsketen. Een dodelijk saaie wedstrijd tussen twee technocraten. De Volkskrant plaatste een dodelijke foto van de twee op de voorpagina. Ze leken op elkaar. Allebei een donkerblauw pak. Allebei een typische Ik-weet-wat-goed-voor-u-is-blik.

‘Maar misschien gebeurde het wel iets eerder’, zei Jeroen ineens. Wolfsen was namelijk in 2007 voorbestemd om fractievoorzitter van de PvdA in de Tweede Kamer te worden. Wouter Bos was minister van Financiën geworden en had Aleid keer op keer op de schouders geslagen: jij bent mijn man. Maar Wouter ‘beslist altijd dat wat zijn laatste raadgever hem influistert’, zei een prominente PvdA’er laatst tegen me. En aangezien hij fijn met Jacques Tichelaar (‘Ik ben een rat’) een regeerakkoord in elkaar getimmerd had met CDA en Christen Unie werd Tichelaar ineens leider van de fractie. ‘Dat was misschien wel het kiezelsteentje dat de lawine veroorzaakt heeft’, zei Jeroen.

Template

We liepen verder, Jeroen en ik. Het proces volgt altijd hetzelfde scenario. Dat wilde ik tegen Jeroen zeggen, maar ik kwam niet op het woord. Nu weet ik het wel. Het woord ‘template’. We zwegen derhalve. We dachten allebei aan kiezelsteentjes. En prompt ging het harder regenen.

Deze column verscheen eerder bij Elsevier

 

0
Het nog een keer uitleggen

js congres

Diederik blijft maar wrijven in die vlek

 

Hij ging het nog een keer uitleggen. Diederik Samsom, de gekwelde leider van de PvdA, zat bij Pauw en Witteman de strafbaarheidstelling van illegaliteit te verdedigen op een onnavolgbare wijze. Hij zei ook dat PvdA afdelingen zich konden melden, als ze het niet snapten. Diederik komt naar u toe, deze zomer.

Het is wrijven in de vlek (zoals Jack de Vries, de voormalige spindoctor van Balkenende het zou noemen). Daar is de PvdA goed in. Ze laten het onderwerp in de lucht hangen en laten hun eigen leden er op schieten. Dat dit schadelijk is, hebben ze zelf niet door.

Pragmatische VVD

Hoe anders doet de VVD dat. Die accepteert de nederlaag, buigt het hoofd en gaat weer verder. Ze beschouwen dat als onderdeel van het spel. Je wint wat en je verliest wat. De manier waarop Rutte zijn eerste kabinet leidde, was daar een mooi voorbeeld van. De flirt met de SGP zat veel VVD’ers dwars, maar daar hoorde je niemand over. Ook dat Rutte continu door zijn eigen gedoger in de billen werd gebeten, accepteerden de liberalen, alsof ze wilden zeggen: zo gaat dat in een huwelijk.

Dit verklaart ook direct waarom het CDA altijd voor de VVD kiest en alleen als het echt niet anders kan voor de PvdA. De liberalen willen op de troon zitten. Die willen sturen. De macht. En daar hebben ze alles voor over. Toen Wiegel n 1977 met van Agt een kabinet in elkaar timmerde, gaf hij alles weg aan het CDA. Als ik maar vicepremier wordt, schijnt hij gezegd te hebben.

Als Rutte maar kan sturen

Zo is Rutte ook. Pragmaticus pur sang. Ook dit regeerakkoord is feitelijk geschreven door Diederik Samsom. Rutte zei alleen: toppie. Doen we! Dat de premier geen idee had van wat hij tekende, bleek uit de ophef over de inkomensafhankelijke zorgpremie. Ook het sociaal akkoord werd door Rutte omarmd alsof hij het zelf had geschreven. Zo rollen VVD’ers. Als ze maar aan het stuur zitten en gas kunnen geven. Dan maakt de richting niet veel uit.

Samsom trekt nu door het land om zich uit te laten schelden door verontwaardigde PvdA’ers. ‘Ik leg het nog één keer uit.’ Dat is hartstikke nobel, maar wat schiet je ermee op? Kun je niet beter je nederlaag accepteren en verder gaan? Dat is regeren. Nee. Een PvdA’er kan dat niet. Die blijft net zolang uitleggen, tot er geen lid meer over is.

Deze column verscheen eerder bij Elsevier

0
Het gebroken geweertje tegen een cyberoorlog (Elsevier)

gebroken_geweer

 

Mijn oma –kind uit de Eerste Wereldoorlog- was van het ‘gebroken geweertje’. Nooit meer oorlog. Met dat speldje liep ze om de Meiboom, terwijl ze zong over verworpenen der aarde die moesten ontwaken. Soms pakt ze wel eens mijn hand en zegt ze zacht: hadden ze die geweren maar uitgebannen. Als ik zeg dat dat gedeeltelijk al is gebeurd, kijkt ze me waterig aan.

Ik ben een kind uit de Koude Oorlog. Wij speelden schuilkeldertje. Als wij onze boterham met pindakaas onder de tafel aten, relativeerde mijn moeder: ‘Met een druk op de knop is het afgelopen.’ Die knop zag ik altijd levendig voor me. Een rode knop. Daaronder stond in een sierlijk handschrift geschreven: ‘Kernbom’. De vinger die er op lag, was de vinger van Breznjew.

Wereldvrede

De oorlog luwde en de knop leek te verdwijnen. Nu ging het wereldvrede worden. Alle ‘menschen werden brüder.’ Bij de val van de muur was ik oud genoeg om te huilen. Heerlijke romantiek van hamers die op een betonnen muur stukgeslagen werden. Oost en west die elkaar in de armen vielen. Liefde. Vrede. Met diezelfde hamer werd feitelijk ook ‘die knop’ aan diggelen geslagen. Dacht ik.

In de Irakoorlog was hij namelijk weer aanwezig. De eerste oorlog die live op de televisie te volgen was. Groene, korrelige beelden kwamen onze huiskamer in, terwijl wij daar –met natte, gekamde haartjes- op de bank zaten te juichen voor de Amerikanen. Krakend hoorden we het lachen van een geallieerde piloot: bullseye.

Justin Bieber boven je bed

Dat had nog iets met de werkelijkheid te maken. Hoe anders is dat nu. In Afghanistan en Pakistan worden vermeende terroristen met drones beschoten. De schutter zit mijlenver van de plek des onheils af. Het zal niet lang meer duren of de soldaat zit met zijn joystick thuis in zijn jongenskamer, onder een poster van Justin Bieber ‘oorlogje’ te spelen.

Maar het wordt nog minder fysiek met cyberaanvallen. De Amerikanen saboteerden met een virus het Iraanse kernwapenprogramma. Hoewel deze digitale oorlogsvoering succesvol was, vreest Obama de boomerang terug te krijgen. Inlichtingendiensten vrezen aanvallen op Amerikaanse bedrijven, die de economie van het vrije westen lam zal leggen. Minister van Defensie Panetta waarschuwt al voor een ‘cyber-Pearl Harbour’.

Mijn oma is inmiddels 97. Van cyberoorlogen snapt ze weinig. Maar dat geldt voor de meesten van ons. Dat verwart. En in tijden van verwarring speelt mijn pacifisme weer op. Ik zit dit te schrijven in een bloemetjesbroek en ik laat John Lennons Imagine herleven. Make love, not war. Misschien moet ik naast het gebroken geweertje een gebroken joystick opspelden. Play games, not war. Aangezien elke oorlog zinloos is.

 

Marcel Duyvestijn

 

 

< 1 2 3