Ze hebben hem erdoorheen gejast, de integratienota van de PvdA. Kolonel Ploumen vocht met passie. Geen middel bleef onbenut om het congres te overtuigen. Er moest zelfs een extreem intelligent hoofddoekmeisje op het podium komen om de ‘Vogelaristen’ te overtuigen dat we opkomen voor de allochtonen en dat ‘we’ de grens met extreemrechts – zoals Jacques Wallage suggereerde – niet over gestoken waren. Het beeld dat echter ontstond was: ‘kijk eens, een moslima en toch intelligent’ Allemaal dankzij ons. Het had niet gehoeven. Maar waarschijnlijk was het een tactiek om die resolutie door het morrende congres te duwen. Zou zomaar kunnen.
Waar wij van schrokken de afgelopen maanden waren de oud-linkse reflexen die opspeelden in het integratiedebat. Wallage riep dat we Wilders achterna lopen. Ed van Thijn die zegt dat ‘we hele groepen een stigma opdrukken.’ Of Oud-minister Vogelaar die in De Volkskrant schreef dat je de nieuwkomer op zijn inburgeringcursus niet zo ‘rambo-achtig’ moet lastig vallen met de gelijkheid van man en vrouw.
Veel reacties gingen over het vermeende wij-zij-denken in de resolutie. Het ‘beschaafde nationalisme’ van Wouter Bos werd kokhalzend begroet. Ook het Wilders-fetisjisme was er weer volop. Met deze resolutie zouden we in zijn vijver vissen. Zinnen over de Boerka of de niet-handenschuddende ambtenaar werden afgedaan als dramatisch overdreven. Ook vond men dat je niet alleen de dingen kunt benoemen die slecht gaan. Je moet ook vertellen dat er dingen goed gaan. Zeiden diezelfde mensen dat ook over de onderwijscommissie van Dijsselbloem ook? Waarschijnlijk niet.
En toch. Ondanks wat aanpassingen ligt er nu een stuk papier. Hoera. Wat heeft het ons opgeleverd? Er is veel gediscussieerd. Dat is alleen maar goed. Oud-links liet zich horen en dat maakte duidelijk dat er twee soorten links zijn. Aan de ene kant: Conservatief links. Dat zijn de groepsdenkers. Ze zien ‘allochtonen’ of ‘moslims’, maar ze zien geen autonome personen in die groepen. Aan de andere kant: progressief links. Zij die geloven in de zelfbeschikking van de mens, op alle gebieden, in de open samenleving, in democratie, vrije partnerkeuze, in mensenrechten, in de vrije wereld.
Er is hoop voor de PvdA. De top van de partij – Bos, Ploumen, Dijsselbloem en Aboutaleb – mag zich progressief links noemen. Zij schreven deze resolutie en dragen haar met passie uit. Ook de jongelingen in de PvdA zijn progressiever dan ooit. De JS strijdt voor de vrijheid van meningsuiting en voor een reële lijn in het integratiedebat. De jeugd heeft de toekomst, dus dat biedt perspectief.
Dan kunnen we eindelijk het integratiedebat van de (ex)liberalen overnemen. De PvdA moet – wat ons betreft - proactief zijn. Daar verschillen wij van de liberalen, die volgens een scherpe analyse van JS-er Arne Mosselman “denken dat die hoofddoek vanzelf wel af waait”.
Terug naar de integratienota. Wat gebeurt daar nu mee? De ‘krenkende’ aanpassingen zijn doorgevoerd. Op het partijbureau zit er ongetwijfeld een rode strik omheen. Terecht. Hij was zwaar bevochten. Toch roepen wij het partijbestuur op te blijven strijden en de nota niet in een bureaula te laten liggen.
Een sterk geluid op integratie, islam en immigratie is juist nu nodig. Maar ook het debat over de vrijheid van meningsuiting blijft onverminderd belangrijk. De christenen in het kabinet willen haar inperken. Als we het aan hen overlaten, mogen we God en haar dienst niet meer attaqueren. De PvdA kan dat niet laten gebeuren.
Een debat over religie is hoogstnoodzakelijk. In veel Vogelaarwijken is de sociale controle verstikkend. Meisjes zonder hoofddoek worden uitgescholden. Vrije partnerkeuze is meestal ondenkbaar. En homoseksualiteit is een probleem. Een Amsterdams PvdA-raadslid zei daarover in De Pers: ‘Je bent moslim of niet. Zo is de homoseksuele daad verboden, dat is een regel in de islam, net zoals je niet mag liegen.’ Hatseflats.
De PvdA wás een seculiere partij. De scheiding van kerk en staat wás heilig. Maar nu zijn er PvdA bestuurders in Utrecht die doodleuk gescheiden loketten voor mannen en vrouwen in moskeeën openen. PvdA bestuurders in Slotervaart die Koranlessen op openbare scholen promoten en spelen met het idee om salafisten subsidie te geven om radicalisering onder jongeren te voorkomen. PvdA bestuurders in De Baarsjes gingen in zee met evangelische jongerenwerkers en ‘subsidieerden’ een moskee van Milli Görüs. Deze bestuurders moeten streng worden toegesproken: Religie doe je thuis. De overheid houdt zich er verre van. Misschien zou de PvdA zelfs moeten pleiten voor de Laïcité, een striktere scheiding van kerk en staat, die ze in Frankrijk kennen.
Alla, wij zijn – ondanks alles - hoopvol. Wij zien sterke paarden die de kar trekken. We zien echter ook veel betuttelracistische reflexen waarbij de ‘nieuwkomer’ als een hondje wordt gezien dat niet kan praten. De allochtoon moet geaaid worden. Gelukkig gaat het vaak om uitgerangeerde politici die echo’s uit het verleden laten horen.
De sociaaldemocratie heeft een geschiedenis als het gaat om emancipatie, volksverheffing en individuele ontplooiing. Laten we teruggaan naar die waarden. Roep dus niet een gehoofddoekt meisje het podium op, maar iemand die zich bevrijd heeft van dogma’s en druk.
Marcel Duyvestijn, Job van Amerongen en Eddy Terstall zijn liefdevol lid van de PvdA
Opiniestukken. Ze komen en gaan. Ze waaien weg en ze waaien weer over. Soms worden ze snel geplaatst, soms duurt het te lang - omdat de redacties geen ruimte hebben - en dan is het dus niet meer actueel. Zo ging dat nu met ons stuk. We (de liefdevolle leden Job van Amerongen, Eddy Terstall en ik) hadden dit stuk al drie weken geleden ingestuurd. Gelukkig hebben we internet.
